twitter
rss

Sınav Rehberim

Türkiyenin 1 numaralı eğitim rehberlik sitesi
www.sinav-rehberim.blogspot.com
Loading


LYS'de soruları cevaplamak kadar doğru tercih yapmakta iyi bir üniversiteye girmek için gerekli.
LYS'de başarılı olan yüzlerce aday tercih yaparken yaptıkları basit hatalarla mağdur oluyor. Geleceğini yönlendirmek için yapılacak en önemli tercihte hata yapmamak için mutlaka uzmanlardan yardım isteyin. Fakat yinede aşağıda sayasacağımız tavsiyeler aklınızın bir ucunda olsun...
Öğrencilerin tercih yapabilmeleri için ön koşul nedir?
Üniversiteye yerleştirilebilmek için öğrencinin 2014 YGS veya LYS'ye girmiş olması gereklidir. 2006 LYS'ye giren ve herhangi bir puan türünde 180 puan barajını aşan öğrenci 2014 LYS'yi kazanmış sayılmaktadır. 

Adaylar kaç tercih yapma hakkına sahiptirler?
Üniversite adayları tercih yapma hakkı bulunan tablolardan toplam 30 tercih yapabileceklerdir. ( Tercih alanlarının tamamının doldurulması gerekmemektedir. Öğrenci tercih listesinde sadece yerleşmek istediği yükseköğretim programlarına yer vermektedir. )

Kendinize soracağınız sorular
Adaylar tercih listelerini hangi kriterlere göre düzenlemelidirler?
Tercih listenizi hazırlamadan önce şu soruları mutlaka kendinize sorun :
- Tercih listemde yer vermek istediğim meslek gruplarının çalışma koşulları, gerektirdiği nitelikler, gelecekteki durumu gibi bilgilere sahip miyim?
- Kişisel özelliklerimin, hangi alanlara eğilimim olduğunun yeterince farkında mıyım?
- Tercih listemde vakıf üniversitelerine , ikinci öğretim programlarına yer verecek miyim?
- Tercih listemde yer vermeyi planladığım üniversitelerin eğitim programı, sosyal koşulları, kampus koşulları gibi olanakları hakkında yeterli bilgiye sahip miyim?

Meslek seçiminde dikkat edilmesi gereken hususlar nelerdir? Hangi kişilik yapısına hangi mesleğin uygun olduğu nasıl anlaşılır?
Gençler meslek seçimlerini çoğu zaman moda akımlara ve çevreden aldıkları duyumlara göre şekillendirmektedirler.. Elbette ailelerin de yönlendirmesi söz konusu olmaktadır ki bu durum her sosyo – ekonomik ve eğitim düzeyindeki aile için de geçerli olmaktadır. Öğrenciler üniversite sınavı sonrası tercihlerini yaparken göz önünde bulundurmaları gereken en önemli nokta, yaptıkları tercihin tüm yaşamlarını etkileyecek bir seçim olduğu gerçeğidir. Dolayısıyla bu kadar önemli bir süreci eksik ya da yanlış bilgiler ışığında tamamlamak ilerleyen yıllarda gençlerin mutsuz çalışanlar olmasına yol açacaktır.

Kişilik yapısı takip edilir
Ülkemizde mesleğe yönelme, Avrupa ve Amerika ile kıyaslandığında oldukça geç yaşlarda yapılmaktadır. Sözünü ettiğimiz ülkelerde kişinin hangi kişilik yapısına sahip olduğu, eğilimleri ve ilgileri daha okul öncesi eğitimden başlayarak takip edilir. Bir çok test ve envanter uygulaması yapılır ve bu uygulamaların sonucuna göre gençlere kendi kişilik yapılarına uygun meslek grupları önerilir. Bu konuda tüm dünyada en çok uygulanan envanter RIASEC kuramına dayanan Kariyer Eğilim Testi ( KET©)'dir. Kariyer Eğilimi Testi 25 ülkede 27 milyon kişiye uygulanmıştır ve Türkiye;'deki kullanım hakkı sadece Uğur Kariyer Merkezi'ne aittir.
2014 LYS'ye girmiş olan gençler 7 Temmuz- 17 Temmuz tarihleri arasında yüksek öğretim programlarına resmi başvurularını gerçekleştirmeden önce mutlaka kişisel yetenek ve isteklerini net kriterler doğrultusunda belirlemelidirler. Gerekirse bu konuda eğitim uzmanları ve kariyer danışmanlarından da yardım almalıdırlar.

Tercih listenizi oluşturmadan önce bilmeniz gerekenler nelerdir ?
Gençler tercih listelerini düzenlemeden önce mutlaka bilmeleri, bilmedikleri takdirde de öğrenmeleri gereken bir takım hususlar vardır. Bunları şu şekilde sıralayabiliriz:

Mezun olduğum lise türü, hangi mesleğe yönlendirmektedir?
Meslek liseleri, fen liseleri, sosyal bilimler lisesi, Anadolu öğretmen liseleri gibi bazı lise türlerinin öğrencinin seçtiği programa göre avantaj ya da dezavantaj yaratacak durumları söz konusudur. Örneğin herhangi bir Anadolu öğretmen lisesi'nin Sayısal alanından mezun olan bir öğrencinin Tıp Fakültesi'ni tercih etmesi durumunda Ağırlıklı Ortaöğretim Başarı Puanı ( AOBP ) 0,8 katsayısı ile çarpılarak işlem görecektir. Oysa aynı öğrenci Fizik Öğretmenliği programını tercih ettiği takdirde AOBP'nin 0,24 ile çarpılmasından elde edilecek olan ek puandan da yararlanabilecektir.

Lisedeki mezuniyet alanım hangi meslek gruplarına yönlendirmektedir?
Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Sistemi, gencin lisede eğitim gördüğü alanlar üzerine kurulu olan bir sistemdir. Dolayısıyla lisede alan seçimi aşamasında doğru, gerçekçi bir seçim yaparak alana yönelen öğrenci, LYS sonrasındaki tercihlerde avantajlı duruma geçmektedir. Gençler tercih listelerini oluşturmadan önce mutlaka 2014 ÖSYS Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzu'nda öngörülen tabloları incelemelidirler.

Taban puanlar kayma gösterir
Tercih etmeyi planladığım yükseköğretim programına ilişkin bir önceki yılın verileri hangi doğrultudadır?
Öğrenci, seçmeyi düşündüğü programın ya da programların daha önceki yıllara ilişkin verilerini ne kadar iyi incelerse, o kadar net bir tercih listesi düzenlemiş olacaktır. Bunun olabilmesi için LYS'nin bir sıralama sınavı olduğu gerçeği unutulmamalıdır. Yani hangi programa kaçıncı sırada bulunan öğrencinin yerleştiği bilgisi ve yüzdelik dilim bilgisi de
En az taban puanları bilgisi kadar, hatta daha çok kullanılması gereken bilgilerdir. Unutulmamalıdır ki taban puanlar, sınavın güçlük derecesi, o yılın soru çözüm ortalaması gibi nedenlerle kayma göstermektedir.Sıralama ise öğrencinin genel talebini ve yönelişini çok daha net anlatmaktadır.

Seçmeyi düşündüğüm mesleğin gelecekteki durumu ne olacak ?
Gençler yapacakları tercih listesi ile gelecekteki yaşam koşullarını belirleyeceklerdir. Dolayısıyla seçmeyi düşündükleri mesleklerin gelecekte ülkemiz ve dünyadaki durumu hakkında da bilgi sahibi olmaları gerekmektedir. Gelecekte istihdama en açık olan meslek grupları aşağıda belirtilmektedir:
Geleceğin meslekleri daha çok teknoloji (bilişim), iletişim, hizmet sektöründe yoğunlaşmaktadır. Her sektörde teknoloji ve bilişim önemli bir yer tutmaktadır. Sürekli gelişim ve değişimler yaşanmaktadır. Bu yüzden her sektör, teknoloji ile ilgili istihdama önem vermektedir. Bilgisayar Mühendisliği, Elektronik Mühendisliği, Veri Analistliği, Malzeme Mühendisliği, Mikro Elektrik Uzmanlığı, Çevre Mühendisliği, Lojistik Uzmanlığı, Yazılım Mühendisliği,Bilgi Yönetimi Uzmanlığı, Endüstri Ürünleri Tasarımı, Seramik Mühendisliği, E-learning Uzmanlığı, Haberleşme Mühendisliği bu alanda öne çıkan mesleklerdir.
Çağımızda iletişim şirketler için öne çıkmış ikinci önemli alandır. Müşteriye ulaşmak, tanıtım, benzer şirketlerle iletişim halinde olmak rekabetin ön plana çıktığı çağımızda şirketler için büyümek ve farklı olmak adına önemli yer tutmaktadır. Avrupa Birliği Uzmanlığı, Reklamcılık, Sinema/TV, Halkla İlişkiler gibi mesleklerdeki kişiler her sektörde istihdam imkanı bulabilmektedir.

En sık yapılan yanlışlar
Gençlerin okul/meslek/kariyer seçimi sürecinde ailelerin en fazla yaptığı yanlışlar neler?
Müdahaleci olmak, onlar için en iyisini kendilerinin bildiğini düşünmek, baskıcı olmak, çocuğuyla yeteri kadar iletişim kurmadığından onu iyi tanımamak ve bunun farkında olmamak gibi durumlar ailelerin en fazla tutunduğu tavırlar arasında yer alıyor. Bazen de öğrencinin beklentisi ve yaşamsal öncelikleri, ailenin beklenti ve öncelik sırasıyla uyuşmuyor. Öğrenci " Benim meslek ve iş yaşamından beklentim statü ve liderliktir " derken, aile " Meslek ve iş yaşamından beklenti maddi doyum olmalıdır" diyebilmektedir. Problem en fazla genç ve aile arasındaki bu algılama ve yorum farkında oluşmaktadır.

Tercihlerde en fazla yapılan hatalar nelerdir?
Yükseköğretim programı tercihlerinde en sıklıkla düşülen hatalar şunlardır:
- Kişinin seçmek istediği üniversite hakkında detaylı bilgi sahibi olmaması,
- Öğrencinin kendi yetenek ve isteklerini bilmeden mesleki tercih yapması,
- Seçilen yükseköğretim programının özel koşullarının gözden geçirilmemesi, ( ÖSYM tarafından hazırlanan Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları çok Kılavuzu'nda, programların özel koşulları bulunmaktadır. Bu bölge yeterince incelenmeden yapılan tercihler sonrasında bir çok öğrenci yerleştirildiği halde kayıt yaptıramamaktadır.)
- "Puanım kaybolmasın " anlayışı ile öğrencinin girmek istediği değil, puanının yettiği daha yüksek puanla öğrenci alan bir programı tercih etmesi,
- Öğrencinin, programların puan türleri ile kendi puanlarını dikkate almaksızın tercih yapması , ( Lisede Türkçe - Matematik alanından mezun olan bir öğrenci, EA -2 puanı ile Reklamcılık, SÖZ - 2 puanı ile Reklamcılık ve Halkla İlişkiler Bölümü'nü, AOBP'sinde puansal kayıp olmadan tercih edebilmektedir. Bu tür ayrımların detaylı biçimde bilinmemesi tercih hatalarına yol açmaktadır.

ANKARA Psikolojik danışmanlık ve rehberlik uzmanları, üniversite adayı gençleri, LYS tercihlerini dikkatli ve bilinçli bir şekilde yapmaları konusunda uyarıyor. Maltepe Dershaneleri Rehberlik Uzmanı Bülent Odabaşı " LYS tercihleri en azından LYS sınavı kadar önemlidir. Doğru yapılmayan bir tercih, yüksek puan almanıza rağmen  sizi açıkta bırakabilir" diye konuştu açıklamalarda bulunan Odabaşı "Yoğun ve yorucu geçen bir LYS hazırlık sürecinin ardından sınav kadar önemli bir dönemde bulunuyorsunuz. İçinde bulunduğunuz tercihler dönemi her öğrencinin üzerinde dikkatle durması gereken bir dönemdir. Dolayısıyla en doğru şekilde değerlendirmeye çalışmanız gerekmektedir." ifadelerini kullandı.
Odabaşı konuyla ilgili öğrencilere yaptığı tavsiyeleri şöyle sürdürdü: "Yapacağınız tercihlerin ardında geleceğinize şekil verdiğinizi görmelisiniz. Tercih listenizde hangi bölümlerin veya üniversitelerin olacağına karar vermek arkadaş çevrenizi, eğitim sürecinizi, iş bulma imkanlarınızı, genel kültür seviyenizi, düşünce biçiminizi, gelir seviyenizi, kısaca tüm hayatınızı temelden etkileyecektir. Herhangi bir bölümü tercih formuna yazmak veya yazmamak ya da diğerlerinden daha önce veya sonra yazmak çok önemli bir karardır. Bu nedenle doğru düşünmeli, kendinizi doğru değerlendirmeli ve kesinlikle uzman kişilerden yardım almalısınız."

Tercihte dikkat edilecek önemli noktalar
Üniversite adaylarına tercihleri sırasında dikkat etmeleri gereken önemli noktaları dile getiren Odabaşı, tercih yapmayla ilgili temel ilkeleri şöyle sıraladı:
1- Tercih yapacağınız bölümlerle ilgili en son geçerli bilgiler ve değişmeler 2014-ÖSYM Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzu'nda olan bilgilerdir. Bu nedenle tercihlerinizle ilgili bilgileri bu kılavuzdan mutlaka kontrol edin.
2- Tercih edeceğiniz meslekler ve üniversiteler hakkında bilgi edinmeye çalışın. Birbiriyle aynı alanda çalışılabilen bölümleri, üniversite olanaklarını, eğitim süresince göreceğiniz dersleri vb. öğrenmeye çalışın.
3- Mezun olduğunuz alana göre tercih edebileceğiniz bölümleri belirleyin ve bu bölümlerin hangi puan türüyle öğrenci aldıklarına bakın.
4- Bazı bölümlerin puan türleri üniversitede bazı olduğu birime göre farklılık göstermektedir.  Örneğin, Beslenme ve Diyetetik bölümü, yüksekokula bağlı olduğu üniversitelerde SAY-1 puanıyla, fakülteye bağlı olduğu üniversitelerde SAY-2 puanıyla öğrenci almaktadır. Yüksekokula bağlı olan bölüme meslek liselerinin ilgi alanından mezun olan öğrenciler ek puan alarak yerleştirilirken, fakülteye bağlı olan bölüm için aynı durum geçerli değildir.
5- En çok istediğiniz programdan itibaren tercih ettiğiniz bölümleri sıralayın. Bunu sağlamak için her tercihinizi bir alttaki tercihinizle karşılaştırın. Üstteki tercihinizin daha çok istediğiniz bir bölüm olmasına dikkat edin.
6- Yerleştirme puanlarınızı, yüzdelik dilimlerinizi ve başarı sıralamalarınızı tercih etmeyi düşündüğünüz bölümlerin taban puanları, yüzdelik dilimleri ve geçen yıl o bölümü en son kazanan kişinin sıralamasıyla karşılaştırın.
7- Farklı puan türlerindeki tercihlerinizin de kendi içinde ve diğer puanlarla tutarlı olmasına çalışın. Örneğin, sayılsalcı bir öğrenci hem sayısal hem de eşit ağırlıklı bölümlerden tercih yapmayı istiyor. Her iki alandan yapacağı tercihleri belirleyip bunları istek sırasına koyarken sınav sonucunda kendine gelen sayısal ve eşit ağırlık yerleştirme puanları arasındaki farkı dikkate almalı ve farlı puan türündeki bölümleri bu farka göre sıralamalıdır.
8- Tercih ettiğiniz bölümlerin  adaylarda aradığı özel koşulları ve açıklamaları, üniversite türünü ve yerini tercih kılavuzundan mutlaka okuyun.
9- Tercih ettiğiniz bölümlerin sizin kişilik özelliklerinize uygun olup olmadığına çevrenizde sizi tanıyan insanların  ve uzman kişilerin görüşlerini alarak karar verin.
10- Tercih listesinin kişiye özel olduğunu unutmayın ve arkadaşlarınızın yaptığı tercih sıralamasının sizin için geçerli olmayabileceğini unutmayın.
11- Tercihlerinizin tutarsız olmamasına çalışın. Bu nedenle aynı puan türünde alt sıralarda yazdığınız  bir bölümün yüzdelik dilimi üst sıralardakinden yüksek olmamalıdır. Eğer böyle bir durum varsa ya o bölümü listenizden çıkartın ya da sırasını değiştirin.
12- Tercihlerinizi üç grup olarak düşünün. İlk tercihleriniz puan, yüzdelik dilim ve başarı sırası bakımından sizinkilerden biraz yüksek olabilir. İkinci grup tercihleriniz sınav sonuç kağıdında size gelenlerle aynı veya sizinkilerin biraz altında olmalıdır. Üçüncü ve son grup tercihleriniz ise kazanmanızın daha kesin olduğu ve puan, yüzdelik dilim ve başarı sırası olarak sizinkilerden oldukça düşük bölümler olmalıdır.
13- Her ne olursa olsun tercih listenizde istemediğiniz veya kazansanız da gitmeyeceğiniz bir bölüme yer vermeyin. En son tercihleriniz bile bu kurala uygun olmalıdır.
14- Yeni açılan bölümlerin tablolarda puanları belirli olmadığından diğer üniversitelerdeki emsalleriyle karşılaştırarak ve istek sırasına koyarak tercih listenizde yer verin.
15- Toplam 24 tercih yapabilirsiniz. Ancak tercih listesinin tamamını doldurmak zorunda değilsiniz.
16- Tercih listenizi yaparken mutlaka uzman kişilerden yardım alın ve tercih listenize son şeklini verdikten sonra uzman kişilere gösterin. Özellikle bu yıl sistemde yapılan değişikliklerden dolayı tercih hatalarının fazla olacağı unutulmamalıdır.
Anne ve babalara da tavsiyelerde bulanan Odabaşı, " Çocuklarınızı tercih konusunda isteklerinin dışında yönlendirmeyin. Sadece yol gösterici ve doğru bilgi kaynaklarına ulaşmalarına yardımcı olun. Çünkü bu hayatı onlar yaşayacak." diye konuştu.

Bu yıl tercih sürecinin işleyişi nasıl olacak?
Odabaşı, LYS'nin bu yıl uygulayacağı tercih sürecinde yaptığı  değişiklikleri hatırlatarak, uygulanacak olan tercih sürecinin aşamalarını şöyle sıraladı:

1- 2014-ÖSYS Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzunu edinin: 

Bunun için öğrenci;
- Ortaöğretim Kurumu Müdürlüklerine(Liseler),
- Açıköğretim Lisesi İrtibat Bürolarına,
- ÖSYM Sınav Merkezi Yöneticiliklerine,
- ÖSYM Bürolarına kılavuz almak için başvurmalıdır.
2-Tercih işlemini nasıl yapacağınıza karar verin:
İki şekilde tercih yapma imkanı vardır.Bunlar;
- Başvuru Merkezleri aracılığıyla,
-İnternetaracılığıyla(www.osym.gov.tr <http://www.osym.gov.tr>)
3- Tercih için randevu alın: 

Tercihini Başvuru Merkezleri aracılığıyla yapacak adayların, tercih işlemini
yaptıracağı Başvuru Merkezinden randevu alması zorunludur.(7 Temmuz-17 Temmuz arası bir gün)
4- Tercih formunu doldurun: 

Adayların ÖSYM Kılavuzunu inceleyip tercihlerine karar verdikten sonra kılavuz ile birlikte verilen Tercih Formunu doldurmaları gerekir.
Adayların yükseköğretim programları arasından tercih yapmaya başlamadan önce kılavuzdaki tabloların hangilerindeki programlardan tercih yapma haklarının olduğunu tespit etmeleri gerekir

0 yorum:

Yorum Gönder

-->Lütfen düzgün yorum yazalım, Türkçemizi bozmayalım:)
-->Yorum yazmak için Yorumlama biçiminden ANONİM yada ADI/URL yi seçebilirsiniz
-->Yazdığınız yoruma cevap yazıldığında haberdar olmak için yorum formunun sağ alt köşesinde bulunan E-posta yoluyla abone ol linkine tıklayabilirsiniz.

Sponsorlar

Eğitim Siteleri Linkcenneti.net | Site Ekle | Firma Ekle İnternet Hizmetleri Free Url Submission
Bumerang - Yazarkafe